Roberto Baggio trải lòng về cú penalty định mệnh và hành trình tìm đến Phật giáo

Huyền thoại bóng đá Italy Roberto Baggio vừa có cuộc trò chuyện sâu sắc trên tờ Corriere della Sera, nơi ông chia sẻ những góc khuất chưa từng kể về sự nghiệp lẫy lừng nhưng đầy đau thương. Từ pha luân lưu ám ảnh tại chung kết World Cup 1994 đến triết lý sống theo Phật giáo, “Đuôi ngựa thần thánh” đã mở lòng một cách hiếm thấy trong cuốn sách mới mang tên “Luce nell’oscurità” (Ánh sáng trong bóng tối), ra mắt ngày 12/5, đồng tác giả cùng con gái Valentina và nhà báo Matteo Marani.

Nỗi ám ảnh mang tên Pasadena

Tại sân Rose Bowl, thành phố Pasadena, California vào ngày 17/7/1994, Italy để thua Brazil 2-3 trong loạt đá luân lưu sau khi hai đội hòa 0-0 suốt 120 phút thi đấu. Baggio là người sút hỏng quả quyết định, bóng bay vọt xà ngang. Hình ảnh ông cúi gằm mặt giữa sân cỏ đã trở thành một trong những khoảnh khắc biểu tượng nhất lịch sử bóng đá thế giới.

Dù hơn ba thập kỷ đã qua, cựu tiền đạo sinh năm 1967 thừa nhận vết thương ấy chưa bao giờ lành hẳn. Ông cho biết trước đó chưa từng sút phạt đền vọt xà trong sự nghiệp, ngoại trừ một lần khoác áo Vicenza khi bóng chạm xà rồi vẫn lăn vào lưới. Cảm giác tội lỗi và xấu hổ đã theo ông suốt nhiều thập niên, dù ông dần học cách chung sống cùng nó.

Khoảnh khắc gục đầu trên sân không phải là diễn xuất, theo lời Baggio. Đó là phản ứng tự nhiên, một cách thầm lặng gửi lời xin lỗi đến toàn thể người hâm mộ Italy. Đáng chú ý, nhiều người Brazil từng tin rằng huyền thoại F1 Ayrton Senna — qua đời vài tháng trước đó — đã “đẩy” quả bóng bay qua xà từ thiên đường.

Phật giáo — bến đỗ tâm linh của “Đuôi ngựa thần thánh”

Baggio tiếp xúc với đạo Phật từ cuối thập niên 1980, qua một người bạn tên Maurizio Boldrini — chủ cửa hàng băng đĩa mà ông thường ghé sau giờ tập. Boldrini giới thiệu triết lý Phật giáo như một phương pháp giúp ông vượt qua giai đoạn đen tối nhất cuộc đời. Kể từ đó, Baggio duy trì thói quen cầu nguyện hai lần mỗi ngày — sáng và tối — không bỏ sót một buổi nào.

Sinh trưởng trong gia đình Công giáo tại vùng Veneto, việc chuyển hướng tín ngưỡng ban đầu khiến ông rất lo sợ khi phải thổ lộ với cha mẹ. Tuy nhiên, Phật giáo đã trở thành trụ cột tinh thần, giúp ông rèn giũa những khía cạnh tính cách mà trước đây ông chưa từng chú ý, đồng thời mang lại sức mạnh và lòng can đảm để không bao giờ buông xuôi.

Ông tin rằng ở kiếp trước, mình có lẽ đã sống chưa đủ tốt, và kiếp này là hành trình gột rửa nghiệp chướng thông qua nỗ lực và chịu đựng khổ đau. Với Baggio, sức mạnh không đến từ một đấng siêu nhiên bên ngoài, mà từ năng lực nội tại mỗi con người — khả năng tự chuyển hóa và vươn tới những mục tiêu tưởng chừng bất khả.

Tuổi thơ nghèo khó và tình yêu bóng đá từ thuở nhỏ

Roberto Baggio lớn lên trong gia đình mười thành viên tại một vùng tỉnh lẻ ven biển. Cha ông — ông Florindo — là thợ tiện cần mẫn, đồng thời là cổ động viên cuồng nhiệt của Inter Milan. Gia đình không dư dả về vật chất nhưng luôn đầy ắp tình thương. Ký ức đầu đời của Baggio gắn liền với quả bóng — thứ ông mang theo cả lúc ngủ.

Ông từng theo cha đến sân vận động xem Vicenza thi đấu, ngồi trên gióng xe đạp giữa cái lạnh cắt da. Thần tượng thuở nhỏ của ông là Paolo Rossi — ngôi sao sáng nhất của đội bóng quê hương. Nếu không trở thành cầu thủ chuyên nghiệp, Baggio tin rằng mình sẽ nối nghiệp cha làm thợ tiện.

Một kỷ niệm đặc biệt mà ông nhắc lại là lần đầu được ăn nguyên một miếng bít tết tại nhà bố vợ tương lai. Ở gia đình ông, một miếng thịt như vậy phải chia cho mười người. Sự giản dị và trân trọng lao động ấy đã hình thành nên nhân cách Baggio suốt cuộc đời.

Chấn thương kinh hoàng và lòng tự trọng với đồng tiền

Sự nghiệp của Baggio bị đánh dấu bởi hàng loạt chấn thương nặng nề. Lần đầu đứt dây chằng khi còn rất trẻ, ông phải sang tận Saint-Etienne (Pháp) để gặp bác sĩ Bousquet — người tiên phong phẫu thuật bằng vật liệu hữu cơ tại châu Âu. Gia đình đưa ông đi bằng chiếc Ford cũ, mười hai tiếng di chuyển trong im lặng cùng nỗi sợ hãi rằng sẽ không bao giờ được chơi bóng nữa.

Sau ca phẫu thuật lớn, Baggio tỉnh dậy trong cơn đau dữ dội mà không thể dùng thuốc giảm đau vì dị ứng. Ông từng nói với mẹ trong tuyệt vọng: nếu thương con, hãy để con ra đi. Suốt nhiều tháng không thể tập luyện hay thi đấu, ông từ chối nhận lương từ Fiorentina vì cảm thấy xấu hổ khi hưởng thù lao mà không cống hiến được gì. Những tờ ngân phiếu bị cất vào ngăn kéo, bởi ông luôn ghi nhớ lời cha dạy: đồng tiền không do mồ hôi làm ra sẽ mang lại vận rủi.

Cú sốc chuyển nhượng từ Fiorentina sang Juventus

Mùa hè 1990, thương vụ Baggio rời Fiorentina để gia nhập Juventus đã gây chấn động. Thành phố Florence chìm trong cơn phẫn nộ, các cuộc đụng độ giữa cổ động viên và cảnh sát kéo dài suốt ba ngày. Baggio phải di chuyển bằng xe cảnh sát đến trại tập trung đội tuyển quốc gia ở Coverciano.

Ông chưa bao giờ muốn rời đi nhưng vẫn tự cảm thấy mình là người có lỗi. Khi trở lại Florence trong màu áo Juventus, các cổ động viên Fiorentina ném về phía ông một chiếc khăn quàng tím. Baggio nhặt nó lên — một hành động thể hiện sự tôn trọng với đội bóng từng đặt niềm tin vào ông bất chấp mọi chấn thương. Trong trận đấu đó, ông cũng từ chối thực hiện quả phạt đền, nhường lại cho Luigi De Agostini — người vốn được ưu tiên sút trước khi ông đến.

World Cup 1994 — vinh quang lẫn bi kịch

Tại giải đấu trên đất Mỹ, Baggio chính là người kéo tuyển Italy vào đến trận chung kết. Ông ghi năm trong sáu bàn thắng của đội ở ba trận đấu loại trực tiếp, toàn là những pha lập công mang tính quyết định.

Tuy nhiên, mối quan hệ với HLV Arrigo Sacchi không hề đơn giản. Sau khi thủ môn Gianluca Pagliuca nhận thẻ đỏ trong trận gặp Na Uy, Sacchi rút Baggio khỏi sân thay vì tiền đạo Pierluigi Casiraghi. Điều khiến Baggio bùng nổ là chỉ một ngày trước, chính Sacchi đã gọi ông vào phòng khách sạn và nói: ông đối với đội tuyển cũng giống Maradona với Argentina. Câu nói ấy khiến việc bị thay ra trở thành mâu thuẫn không thể chấp nhận.

Trước thềm chung kết gặp Brazil, Baggio đã kiệt quệ cả thể chất lẫn tinh thần. Sau trận bán kết thắng Bulgaria, ông phải đi gặp nha sĩ vì bị hậu vệ đối phương thúc cùi chỏ làm rách môi và gãy răng. Suốt hiệp hai trận bán kết, ông thi đấu với một miếng kẹo cao su trám vào chỗ răng gãy. Ngay trước chung kết, ban huấn luyện còn yêu cầu ông sút thử trong phòng tiệc cưới của khách sạn để kiểm tra thể trạng.

Nỗi đau World Cup 2002 và những HLV khó tính

Bốn năm sau kỳ World Cup cuối cùng mà ông tham dự, nỗi đau lại ập đến khi HLV Giovanni Trapattoni loại Baggio khỏi danh sách dự World Cup 2002. Trapattoni gọi điện thông báo khi ông đang ở Caldogno cùng con gái Valentina, nói rằng không đủ can đảm mang Baggio đi vì lo sợ chấn thương tái phát. Với Baggio, dù có dính chấn thương, ông vẫn muốn được khép lại sự nghiệp quốc tế trên sân khấu lớn nhất.

Nhìn lại mối quan hệ với các HLV, Baggio thẳng thắn nhận xét rằng một số nhà cầm quân khó chấp nhận khi cầu thủ nhận quá nhiều sự chú ý từ công chúng. Ông không gọi đó là đố kỵ mà là nhu cầu khẳng định quyền lực. Dù vậy, ông luôn giữ mối quan hệ tốt đẹp với tất cả đồng đội, bao gồm cả Alessandro Del Piero — người kế thừa chiếc áo số 10 tại Juventus.

Tình yêu bền chặt với vợ Andreina và gia đình

Baggio quen Andreina Fabbi từ thuở thiếu thời, hai nhà chỉ cách nhau vài trăm mét và cùng học chung trường cấp hai. Trong một đêm tháng Bảy, trước đợt tập trung đầu tiên cùng Vicenza, ông mượn cô một chiếc nhẫn nhỏ làm vật tin và hứa sẽ trả khi trở về. Đúng như lời hẹn, ông trả nhẫn và họ chính thức yêu nhau ngay tối hôm ấy.

Hơn bốn mươi năm bên nhau, hai vợ chồng chưa từng xa cách dù chỉ một ngày. Họ có ba người con: Valentina, Mattia (đặt theo tên nhân vật trong phim hoạt hình Remi thuở nhỏ) và Leonardo (lấy cảm hứng từ Leonardo da Vinci). Baggio tin rằng ông và Andreina đã gắn kết từ kiếp trước — có thể là vợ chồng, anh em hoặc mẹ con — một sợi dây vô hình tồn tại từ trước khi họ gặp nhau ở kiếp này.

Ronaldo, Maradona và những mối giao tình đặc biệt

Baggio dành sự đồng cảm sâu sắc cho Ronaldo “Người ngoài hành tinh” khi chứng kiến tiền đạo Brazil chịu chấn thương đầu gối. Ông hiểu rõ cảm giác khi cơ thể phản bội chính mình, và càng xót xa hơn bởi Ronaldo là một tài năng hiếm có.

Với Maradona, Baggio lưu giữ kỷ niệm tâng bóng cùng huyền thoại Argentina trên máy bay ở độ cao 10.000 mét, có cả con trai Mattia tham gia. Khi được hỏi ai là cầu thủ vĩ đại nhất mọi thời đại, Baggio chỉ nói rằng Maradona là con người đặc biệt và rất khiêm nhường, không đưa ra câu trả lời dứt khoát.

Ông cũng nhắc đến Ferruccio Polo — người bạn ở Grado được mệnh danh là “Người Hà Lan bay” — như cầu thủ tài năng nhất mà ông từng chơi cùng nhưng không có sự nghiệp lẫy lừng. Polo từng chuyển CLB chỉ để đổi lấy một xe ngô và hai con gà mái, và hay đùa rằng Baggio nổi tiếng chỉ vì mình bị chấn thương.

Ở tuổi ngoài năm mươi, Roberto Baggio vẫn thường xuyên mơ về quả phạt đền tại Pasadena. Đôi khi ngay cả lúc thức, nằm trên giường không ngủ được, ông tưởng tượng mình sút bóng vào lưới. Và rồi, ông chìm vào giấc ngủ cùng giấc mơ đẹp đẽ mà hiện thực đã không cho phép xảy ra.

FAQ